Những ngày này, hàng ngàn héc-ta lúa ở vùng Đồng Tháp Mười rộng lớn đang bước vào thời điểm cuối cùng vụ gặt lúa đông xuân. Hiện nay, hầu hết các công đoạn của việc gặt lúa đã được các máy móc cơ giới hiện đại đảm nhiệm.

Một chiếc máy gặt liên hợp trên đồng có thể hoàn thành tất cả các khâu là cắt, tuốt, sấy, hong khô, đóng bao lúa luôn. Ngoài ra, một số máy còn có chức năng cuộn luôn rơm thành những cuộn rơm gọn gàng cho nông dân. Nghĩa là, sau khi lúa chín và thuê máy gặt, người nông dân có thể chỉ ngồi trên bờ ruộng để…đếm bao lúa mà thôi!

Tuy nhiên, không phải mọi nơi ở Đồng Tháp Mười đều như vậy. Đâu đó trên những cánh đồng ở vùng xa, vùng biên giới hẻo lánh, nơi mà máy móc hiện đại không di chuyển đến được thì việc thu hoạch lúa vẫn dựa vào sức người là chính, như kiểu thu hoạch thủ công từ trăm năm trước. Theo đó, nông dân vẫn phải cắt rồi bó lúa, vác tới những nơi khô ráo để lấy bồ rồi đập lúa.


Một cánh đồng rộng lớn đang chuẩn bị thu hoạch nằm ở xã Hưng Điền B (huyện Tân Hưng, Long An) chuẩn bị thu hoạch. Khu vực này nằm giáp biên giới Campuchia và là một trong những nơi xa xôi nhất của vùng Đồng Tháp Mười, vì thế các phương tiện máy móc rất khó tiếp cận đồng ruộng.


Ở đây, hầu như nông dân phải gặt lúa bằng phương thức thủ công truyền thống, sử dụng liềm, dao để cắt lúa vì bùn lầy, có khi ngập hết chân người.


Hiện nay, vùng Đồng Tháp Mười rộng lớn chuẩn bị bước vào mùa chim sinh sản, làm tổ. Không chỉ ở những khu bảo tồn mà trên các cánh đồng lúa chín, người ta cũng dễ dàng bắt gặp những đàn chim bay ríu rít tìm kiếm thức ăn, bạn sinh sản.


Ngoài việc cắt lúa thì vận chuyển lúa cũng bằng phương thức thủ công với những bó lớn được vác trên vai. Hiện nay, vác lúa còn cả rơm rạ có lẽ là hình ảnh rất hiếm hoi, dù ở những vùng quê nghèo nơi miền Tây.


Theo những nông dân ở đây, khu vực này mặc dù có nhiều kênh rạch nhưng hầu hết chỉ hữu dụng vào mùa mưa, nước nổi tràn về, khi đó thì ghe thuyền mới di chuyển trên kênh rạch được. Mùa khô như hiện nay, những chân ruộng xa thì ghe thuyền không thể đưa máy móc tới gặt lúa như thông thường được. Đó là lý do những nông dân ở đây buộc phải sử dụng sức người cùng những phương tiện thô sơ.


Do không thể vác lúa được, những phụ nữ này chất lúa lên tấm bạt rồi kéo tới nơi khô ráo để bắt đầu đập lúa


Đập lúa bằng những chiếc bồ rất cũ kỹ. Có lẽ, đây là những nông dân cuối cùng còn sử dụng bồ để đập lúa vì nó tốn nhiều công sức mà hiệu quả lại không cao, rất dễ bị sót, rơi vãi lúa.


Tính trung bình, phải mất từ một đến một tiếng rưỡi đồng hồ để một người có thể đập được một bao lúa thành phẩm. Trong khi đó, nếu sử dụng máy gặt thì có lẽ chỉ hoàn thành trong tích tắc. Hơn nữa, máy gặt còn có thể cắt, sấy hay thậm chí cuộn rơm ngay tại chỗ. Tuy nhiên, do những đặc thù riêng, chiếc bồ đập lúa vẫn còn hiện diện và rất hữu dụng với người dân nơi đây.

Bài, ảnh: Đoàn Đại Trí

Theo Thế Giới Trẻ