Từ loài cây hoang dã bỏ đi và ít có giá trị sử dụng, đến nay cây cỏ lác (hay còn gọi là cỏ đác, cói) đã trở thành cây trồng chủ lực của nhiều nông dân ở huyện Càng Long, tỉnh Trà Vinh.

Tất cả lác sau khi được sơ chế bằng cách phơi khô đều được thu mua ngay tại chỗ. Hơn nữa, nghề trồng lác ở Càng Long còn kéo theo cả nghề đan mỹ nghệ từ cây cỏ lác của hàng trăm người dân khác.

Những ngày này, đi dọc tuyến quốc lộ 60, quốc lộ 53 hay nhiều tuyến đường lộ liên xã, liên ấp ở Huyền Hội, Nhị Long, Phương Thạnh… thuộc huyện Càng Long thì người ta dễ dàng bắt gặp những cánh đồng cỏ lác xanh ngút ngàn đang bước vào vụ thu hoạch. Đan xen đó là những hàng cỏ lác xếp bó ngay ngắn đang phơi trong ánh nắng chói chang.


Nằm ven tuyến quốc lộ 60 ngay gần phà Cổ Chiên cũ, những ngày này là các cánh đồng cỏ lác xanh ngút ngàn đang bước vào vụ thu hoạch. Thấp thoáng đó là những căn chòi dựng tạm bợ bên đồng cỏ cao quá đầu người.

Anh Đinh Văn Thi, một người dân ở xã Nhị Long (huyện Càng Long) chia sẻ, bây giờ là thời điểm bắt đầu vụ thu hoạch lác. Ở khu vực, nhiều gia đình đã bỏ lúa để trồng lác từ hàng chục năm qua hoặc trồng xen kẽ một vụ lúa, một vụ lác.


Theo anh Thi, lợi thế của lác là không cần chăm bón hay kỹ thuật gì, chỉ để hoang là chúng cũng mọc ngút ngàn. Đã thế, khi thu hoạch cũng đơn giản, không phải mất tiền thuê máy móc như trồng lúa.


Theo anh Thi, cỏ lác có nhiều thời điểm để thu hoạch. Nếu sớm thì sau 3-4 tháng là cỏ dài khoảng 1,2 đến 1,3 mét. Tuy nhiên, nếu không gấp thì để cỏ dài hơn, chừng 1,5 đến 1,6 mét bán sẽ được giá hơn. Lác ở đây đều được phơi khô, bó từng bó rồi có thương lái tới tận ruộng thu mua luôn.


Những nông dân trồng lác ở đây cho biết, trước kia lác khá ít, chỉ mọc hoang ở những khu vực ven sông Cổ Chiên, những đầm nước nhiễm phèn mặn không gieo trồng lúa được. Tuy nhiên, sau này làng nghề dệt chiếu, dệt thủ công mỹ nghệ ở xã Đức Mỹ (huyện Càng Long) phát triển, cần nhiều nguyên liệu lác thì người dân trong vùng bắt đầu trồng lác. Nhiều gia đình một năm trồng 2 vụ lác, 1 vụ lúa.


Dần dần, số lượng nông dân trồng cỏ lác tăng lên nhiều hơn vì không chỉ những hộ làm nghề dệt ở gần đây cần nguyên liệu mà những làng dệt ở tận Sa Đéc, Mỹ Phước, Bến Lức… cũng tìm tới thu mua. Thấy hiệu quả kinh tế cao, người dân nhanh chóng biến khu vực này thành một trong những “thủ phủ” cỏ lác trồng lớn nhất miền Tây.


Cỏ lác được phơi, bó cẩn thận chờ thương lái tới thu mua. Hiện nay, mỗi bó lác như vậy có giá khoảng 30 đến 40 ngàn đồng.


Tuy chưa có thống kê cụ thể nhưng hiện nay có hàng trăm nông dân trồng cỏ lác tại nhiều xã ở Càng Long, biến lác trở thành một trong những cây trồng quen thuộc ở dải đất nằm tại hạ lưu sông Cổ Chiên này.


Những sản phẩm đan mỹ nghệ từ cỏ lác hiện nay rất đa dạng và phong phú. Từ chiếu, thảm cho tới túi xách, giỏ xách hay thậm chí cả dép… cũng được tạo ra từ loài cỏ thân mềm, dẻo dai này.


Bài, ảnh: Đoàn Đại Trí

Theo Thế Giới Trẻ